Pałac Młodziejowskiego

Podstawowe dane:

Rok zbudowania: między 1650 a 1699
Rok odbudowy: 1957
Projektant: ??? (przebudowa: Fryderyk Albert Lessel, odbudowa: Borys Zinserling)
Lokalizacja: ul. Miodowa 10

Ulica Miodowa należy chyba do najładniejszych w mieście, głównie za sprawą licznych dawnych rezydencji i pałaców zlokalizowanych po obu jej stronach. Pałac Młodziejowskiego, znajdujący się na osi ulicy Kapucyńskiej, należy do najbardziej okazałych spośród nich.

Nie jest znana dokładna data budowy pałacu, wiadomo tylko, że spośród budynków, jakie dziś znajdują się przy Miodowej, Pałac Młodziejowskiego należy do najstarszych. Datowany jest na II połowę XVII wieku. Jak w przypadku wielu tego typu rezydencji, pałac był kilkakrotnie przebudowywany, kilkakrotnie też przechodził z rąk do rąk i zmieniał swoją funkcję. Początkowo (prawdopodobnie od 1699 roku) był siedzibą Wojewody Mazowieckiego Stanisława Morsztyna (stąd używana niekiedy nazwa Pałac Morsztynów), następnie należał do Wojewody Sandomierskiego Stefana Bidzińskiego. Potem należał jeszcze do rodzin Wodzińskich i Massalskich. W 1766 roku rezydencję zakupił biskup przemyski Andrzej Młodziejowski, od którego nazwiska pałac wziął swoją najczęściej używaną nazwę. Na jego zlecenie nastąpiła rozbudowa budowli, dodano jej boczne skrzydła, projekt tej przebudowy (zakończonej w 1771 roku) przypisuje się nadwornemu architektowi Jakubowi Fontanie.

W latach 1793-94 budynek był siedzibą rosyjskich ambasadorów w Polsce - początkowo Jakoba Johanna Siversa, a następnie Osipa Igelströma (wcześniejszego dowódcę rosyjskich wojsk stacjonujących w Polsce). Ten drugi był znany z represji wobec Polaków, dlatego w czasie Insurekcji Kościuszkowskiej w 1794 roku jego siedziba stała się jednym z głównych celów ataku. Budynek został wtedy w dużej mierze zniszczony (samemu ambasadorowi natomiast udało się zbiec).

W pierwszych latach XIX wieku właścicielem budynku został Feliks Potocki. W latach 1806-11 dokonano jego remontu i przebudowy, zgodnie z projektem Fryderyka Alberta Lessela. Dodano wówczas budynkowi kolejne skrzydła (bliżej Podwala), tworząc w ten sposób tylny dziedziniec. Nowy właściciel nie nacieszył się jednak długo swoją rezydencją, zmarł w 1811 roku. Jego wdowa wystawiła później budynek na sprzedaż. W 1818 roku pałac został zakupiony przez kupca Karola Zeydlera, który utworzył tu w 1820 roku Resursę Kupiecką (a więc siedzibę stowarzyszenia kupców) - budynek stał się wówczas miejscem spotkań i przyjęć warszawskich kupców. Jednak tej funkcji budynek również nie pełnił zbyt długo, bo do 1829 roku. Później - od 1839 roku w pałacu mieściła się apteka. Pod koniec XIX wieku znalazła się tu również restauracja, mieściły się tu też sklepy i mieszkania do wynajęcia.

Budynek został spalony w czasie Kampanii Wrześniowej 1939, a później, w czasie Powstania Warszawskiego uległ praktycznie całkowitemu zniszczeniu. Jego odbudowa została zakończona w 1957 roku. Autorem rekonstrukcji był architekt Borys Zinserling. Podobnie jak wiele innych warszawskich zabytków, pałac nie został odbudowany w takiej formie, w jakiej istniał bezpośrednio przed wojną (klasycystycznej), ale nadano mu pierwotną, barokową formę.

W okresie powojennym, aż do 2006 roku, pałac był siedzibą Państwowego Wydawnictwa Naukowego. Później budynek został zakupiony przez spółkę Mermaid Properties, która w latach 2008-2011 dokonała remontu budynku: odrestaurowano wnętrza oraz odnowiono dziedziniec od strony Miodowej, usunięto też z niego drzewa, poprawiając przez to ekspozycję obiektu. Początkowo po remoncie miały się tu mieścić luksusowe apartamenty, ostatecznie jednak pałac stał się ekskluzywnym biurowcem.

Historyczne widoki Pałacu Młodziejowskiego:

Pałac Młodziejowskiego przed zakończeniem remontu:

Pałac Młodziejowskiego obecnie:


(C) 2001-2012 Maciej Błażejewski